Een soa-check past goed bij een kinderwens. Sommige soa's, zoals chlamydia, kunnen onbehandeld de vruchtbaarheid of een latere zwangerschap beïnvloeden. Door je vooraf samen met je partner te laten checken, weet je waar je staat voordat je begint. Het is een rustig moment om het te doen, zonder de tijdsdruk van een lopende zwangerschap.
Ik vind dit een van de meest onderschatte momenten om te testen. Juist als er nog niets aan de hand lijkt, levert een check de meeste rust op.
Waarom soa-testen bij een kinderwens?
Een soa geeft vaak geen klachten, terwijl een infectie wel invloed kan hebben op je vruchtbaarheid of een zwangerschap. Vooraf testen geeft duidelijkheid en, als er iets is, de ruimte om het rustig aan te pakken. Volgens het RIVM verloopt vooral chlamydia vaak zonder symptomen.
Daar komt bij dat een soa zich niet aan jullie planning houdt. Een infectie die je nu oploopt, neem je zonder test ongemerkt mee het hele traject in. Een check vooraf haalt die onzekerheid weg, nog voordat er een zwangerschap is om rekening mee te houden.
| Soa | Mogelijke invloed rond kinderwens of zwangerschap |
|---|---|
| Chlamydia | Kan onbehandeld de eileiders aantasten, soms samenhangend met verminderde vruchtbaarheid |
| Gonorroe | Vergelijkbaar risico op ontsteking in het kleine bekken |
| Hiv | Goed om vooraf te weten, met het oog op zorg en overdracht |
| Syfilis | Onbehandeld een risico voor de baby; daarom ook in de zwangerschap getest |
Deze tabel is een hulpmiddel, geen voorschrift. Hoe groot een risico per persoon is, verschilt sterk; je huisarts of de GGD kan met je meedenken.
Welke soa's beïnvloeden de vruchtbaarheid?
Vooral chlamydia en gonorroe kunnen, als ze onbehandeld blijven, opstijgen naar de baarmoeder en eileiders. Dat kan leiden tot een ontsteking in het kleine bekken, die soms gevolgen heeft voor de vruchtbaarheid.
Een overzichtsstudie van Haggerty en collega's (Journal of Infectious Diseases, 2010) beschrijft dat een deel van de vrouwen na zo'n ontsteking verminderde vruchtbaarheid kan ervaren. Hoe groot dat risico is, verschilt per persoon en per situatie.
Meer over chlamydia bij vrouwen lees je in soa test bij vrouwen: welke testen en wanneer.
Welke test doe je voordat je zwanger wilt worden?
Voor een check vooraf is een brede test logisch: chlamydia en gonorroe, en afhankelijk van je situatie hiv en syfilis. Welke combinatie past, hangt af van jullie risico en eventuele klachten. Begin bij twijfel met onze gids welke soa-test heb je wanneer nodig?.
Bij ons kun je anoniem het virale infecties pakket doen of een losse chlamydiatest. Ben je straks zwanger, dan loopt de standaard screening op hiv, syfilis en hepatitis B via je verloskundige; dat lees je in soa testen tijdens de zwangerschap.
Moeten beide partners zich laten testen?
Vaak is dat verstandig. Test maar een van beiden, dan kun je elkaar opnieuw besmetten en blijft een infectie rondgaan. Samen testen geeft een compleet beeld en voorkomt die pingpong.
Samen testen voelt voor sommige stellen spannend, maar het hoort gewoon bij een nieuwe stap. Zie het als onderdeel van de voorbereiding, net als stoppen met roken of beginnen met foliumzuur. Een korte test nu kan een hoop heen-en-weer later voorkomen.
Veelgestelde vragen over soa en kinderwens
Moet ik testen als ik geen klachten heb? Bij een kinderwens kan dat zinvol zijn, juist omdat soa's als chlamydia vaak geen klachten geven. Een check vooraf geeft duidelijkheid zonder tijdsdruk.
Beïnvloedt elke soa de vruchtbaarheid? Nee. Vooral onbehandelde chlamydia en gonorroe worden in verband gebracht met een ontsteking in het kleine bekken. Veel andere soa's hebben een ander beloop.
Hoe lang voor een zwangerschap test ik het beste? Een vaste regel is er niet. Veel stellen doen een check zodra ze besluiten te stoppen met anticonceptie; bespreek de timing eventueel met je huisarts.
Wat als ik vroeger een soa heb gehad? Dat is goed om te weten en te bespreken met je huisarts. Soms wordt dan extra meegekeken, bijvoorbeeld als er een ontsteking is geweest.
Verandert een soa-test iets aan een vruchtbaarheidsonderzoek? Niet direct, maar het geeft je arts wel context. Is er ooit een ontsteking in het kleine bekken geweest, dan kan dat een puzzelstukje zijn dat helpt bij het bredere beeld.
Kan ik dit anoniem regelen? Ja. Bij ons test je anoniem en zonder verzekering, op een moment dat jullie samen uitkomt.
Elk soa-resultaat bij ons wordt beoordeeld door een BIG-geregistreerde arts. Heb je een kinderwens, vragen over je vruchtbaarheid of een soa-verleden, bespreek dat dan met je huisarts of de GGD; dit artikel is uitleg, geen medisch advies.
Bronnen
- RIVM, Soa
- Soa Aids Nederland, Chlamydia
- Thuisarts.nl, Zwanger worden
- Haggerty CL e.a. Risk of sequelae after Chlamydia trachomatis genital infection in women. J Infect Dis. 2010 (PMID 20470050).
Auteur
