Samen soa testen voordat je stopt met condooms kan een rustige, normale stap zijn in een nieuwe relatie. Veel stellen kiezen ervoor om zich allebei te laten checken op het moment dat ze besluiten over te stappen op onbeschermde seks. Het hoeft geen zwaar of ongemakkelijk gesprek te zijn. Het kan juist iets zijn wat jullie sámen doen, vanuit zorg voor elkaar. In dit artikel lees je hoe je het bespreekbaar maakt, waarop jullie je kunnen laten testen en hoe je rekening houdt met timing.
We zeggen er meteen iets geruststellends bij. Je laten testen zegt niets over vertrouwen of over je verleden. Het is een gewone gezondheidskeuze die veel mensen maken.
Waarom samen testen voordat je stopt met condooms?
Een condoom verlaagt het risico op soa's sterk. Stappen jullie over op onbeschermd vrijen, dan valt die bescherming weg. Veel soa's geven weinig of geen klachten, waardoor iemand een infectie kan hebben zonder het te weten. Samen een keer laten checken kan jullie allebei een geruster gevoel geven voordat die stap wordt gezet.
Het mooie aan samen testen is dat het de last bij niemand alleen legt.
Voor veel stellen markeert dit moment ook iets positiefs. Het is een teken dat jullie de relatie serieus nemen en goed voor elkaar willen zorgen. Sommige mensen ervaren het zelfs als een prettige manier om wat dichter bij elkaar te komen.
Volgens het RIVM komen soa's in Nederland nog steeds veel voor, en testen blijft de manier om duidelijkheid te krijgen, ook zonder klachten (RIVM). Wil je meer lezen over testen zonder klachten, bekijk dan ons artikel over een soa test zonder klachten.
Hoe begin je het gesprek?
Een goede manier is om het luchtig en als gezamenlijke stap te brengen, niet als beschuldiging. Je zou bijvoorbeeld kunnen zeggen dat je het fijn zou vinden om jullie allebei een keer te laten checken voordat jullie stoppen met condooms. Door het over \"wij\" te hebben in plaats van over \"jij\", blijft het gesprek open en ontspannen.
Kies een rustig moment, niet vlak voor of tijdens seks.
Het kan helpen om het kort te houden en het van jezelf uit te brengen. Iets als: \"Ik wil graag goed voor ons allebei zorgen, zullen we ons samen laten testen?\" werkt vaak prettiger dan een lange uitleg. De meeste mensen reageren opgelucht dat het wordt benoemd. Soa Aids Nederland geeft tips over praten over testen met een partner (soaaids.nl).
Reageert je partner wat afhoudend, probeer dan rustig te blijven. Vaak heeft dat te maken met onwennigheid of een beetje schaamte, niet met onwil. Door uit te leggen dat het voor jullie allebei is en geen oordeel over iemands verleden, neem je vaak een groot deel van de spanning weg.
Waarop laat je je allebei checken?
Vaak laten mensen zich checken op de soa's die het meest voorkomen en weinig klachten geven. Denk aan chlamydia, gonorroe, hiv en syfilis. Welke test bij jullie past, kan afhangen van jullie situatie en eerdere contacten. Een breder pakket kan handig zijn als jullie in een keer een compleet beeld willen.
Een aandachtspunt dat vaak wordt vergeten: had je oraal of anaal contact, dan kan het zinvol zijn een test te kiezen die ook keel en anus meeneemt, omdat een gewone urine- of bloedtest die plekken niet altijd oppikt.
Het kan ook prettig zijn om vooraf even samen te bespreken waarop jullie je willen laten checken. Zo weten jullie allebei wat de test wel en niet meeneemt, en voorkom je verrassingen achteraf.
Willen jullie in een keer een breed beeld, dan kun je kijken naar een volledig soa-onderzoek. Twijfel je welke test bij jullie situatie past, lees dan onze gids over welke soa test je wanneer nodig hebt.
Hoe lang moet je wachten na je vorige partner?
Bij timing speelt de window period een rol: de tijd na een mogelijk risicocontact waarin een infectie nog niet betrouwbaar te meten is. Test je te vroeg, dan kan een uitslag negatief zijn terwijl er toch iets speelt. Het kan daarom verstandig zijn de window period sinds je laatste andere partner mee te nemen in jullie planning.
De window period verschilt per soa.
Voor chlamydia en gonorroe is een test vaak vanaf ongeveer 2 weken betrouwbaar, terwijl hiv soms pas na enkele weken tot ongeveer 12 weken definitief is. Thuisarts.nl legt uit hoe lang je na een risicomoment kunt wachten voordat een test zinvol is (thuisarts.nl). Wil je dit in detail, lees dan hoe lang na onbeschermde seks je op soa kunt testen.
Hoe blijft het laagdrempelig en privé?
Samen testen kan heel discreet. Bij een thuistest bestellen jullie online, neem je zelf je monster af en staat de uitslag in een beveiligde omgeving die alleen jullie kunnen openen. Het pakket komt meestal in neutrale verpakking. Zo bepaal je zelf wie het weet, en kun je het in je eigen tempo regelen.
Voelt het toch wat spannend, dan kan het helpen om het samen tegelijk te doen.
Jullie kunnen bijvoorbeeld op hetzelfde moment je monster afnemen en samen wachten op de uitslag. Voor sommige stellen maakt dat het minder beladen, omdat niemand het alleen hoeft te dragen. Wat jullie kiezen, mag helemaal passen bij wat voor jullie prettig voelt.
Wil je weten hoe betrouwbaar thuis testen is, lees dan ons artikel over betrouwbaar en anoniem thuis testen. Houd er rekening mee dat een thuistest geen vervanging is van een arts bij klachten of zorgen, en dat je bij twijfel altijd je huisarts kunt raadplegen.
Samen die stap zetten
Samen soa testen voordat je stopt met condooms kan een normale, zorgzame stap zijn die jullie dichter bij elkaar brengt. Door het rustig te bespreken, te kijken waarop jullie je laten checken en rekening te houden met de window period, kunnen jullie samen met een geruster gevoel verder. Het hoeft geen groot moment te zijn, maar gewoon iets wat jullie samen regelen.
Bronnen
- RIVM, soa en testen: rivm.nl/soa
- Soa Aids Nederland, de soa-test: soaaids.nl/nl/soa-test
- Thuisarts.nl, over soa: thuisarts.nl/soa
Elk bloedtestresultaat bevat een professionele beoordeling door een BIG-geregistreerde arts. Bespreek voor behandelbeslissingen je resultaten met je huisarts.
Auteur