Gonorroe geeft bij mannen vaker merkbare klachten dan bij vrouwen. Bij mannen zijn afscheiding uit de penis en branderig plassen redelijk typisch, terwijl vrouwen vaak niets of alleen vage signalen merken. Toch is dat verschil geen betrouwbare graadmeter: zeker weten hoe het zit kan alleen met een test. En de druiper kan bij iedereen ook in keel of anus zitten.
Ik hoor het vaak: hij voelde iets, zij niet, dus zij zal wel niets hebben. Zo werkt het helaas niet.
Waarom verschillen de klachten tussen mannen en vrouwen?
Het verschil zit vooral in de anatomie en de plek van de infectie. Bij mannen zit gonorroe vaak in de plasbuis, waar afscheiding en branderig plassen sneller opvallen. Bij vrouwen begint het meestal op de baarmoederhals, waar een infectie makkelijker onopgemerkt blijft. Daardoor lijkt het alsof mannen vaker besmet zijn, terwijl het verschil vooral in de zichtbaarheid zit.
Onderzoek in vijf landen liet zien dat een groot deel van de gonorroe- en chlamydia-infecties zonder klachten verloopt, bij beide geslachten (Detels e.a., Sex Transm Dis 2011, PMID 22256336). Geen klachten betekent dus niet geen infectie.
Gonorroe symptomen bij mannen
Bij mannen geeft gonorroe vaker een duidelijk signaal, meestal binnen 1 tot 2 weken. Een branderig of pijnlijk gevoel bij het plassen komt vaak voor, net als geel of groenig vocht uit de plasbuis, de klassieke druiper. Toch heeft ook bij mannen lang niet iedereen klachten.
- Branderig plassen, een pijnlijk gevoel bij het urineren.
- Afscheiding, geel of groenig vocht uit de plasbuis.
- Pijn of zwelling, soms een vervelend gevoel in de balzak.
Branderig plassen kan net zo goed op iets anders wijzen, zoals irritatie of een blaasontsteking. Wanneer dat wel of niet op een soa duidt, lees je in branderig gevoel bij het plassen: soa of toch iets anders. Meer mannenspecifiek advies staat in soa test bij mannen.
Gonorroe symptomen bij vrouwen
Bij vrouwen blijven klachten vaker uit, en als er signalen zijn, zijn ze meestal vaag. Veranderde of toegenomen afscheiding kan voorkomen, net als een branderig gevoel bij het plassen. Soms is er bloedverlies tussen de menstruaties of pijn laag in de buik. Omdat veel vrouwen niets merken, blijft een infectie soms langer onopgemerkt.
- Afscheiding, meer of anders gekleurde vaginale afscheiding.
- Bloedverlies, tussen de menstruaties of na seks.
- Buikpijn, soms een zeurend gevoel laag in de buik.
Twijfel je over je afscheiding, dan helpt afscheiding: wanneer wijst het op een soa. Vrouwspecifieke uitleg vind je in soa test bij vrouwen.
Waar zit gonorroe, en welke test past?
Welke plek je laat testen, hangt af van welk contact je had. Een urinetest kijkt naar de plasbuis, maar mist een keel- of anusinfectie. Voor die plekken is meestal een uitstrijk nodig. De tabel hieronder is een hulpmiddel, geen voorschrift.
| Situatie | Vaak passende test | Hoe afgenomen |
|---|---|---|
| Man, klachten aan de plasbuis | Gonorroe, vaak met chlamydia | Urine |
| Vrouw, geen of vage klachten | Gonorroe, vaak met chlamydia | Urine of vaginale uitstrijk |
| Orale seks gehad | Aanvullend de keel testen | Keeluitstrijk |
| Anale seks gehad | Aanvullend de anus testen | Anale uitstrijk |
De standaardmethode voor het opsporen van gonorroe is een gevoelige NAAT (Papp e.a., MMWR Recomm Rep 2014, PMID 24622331). Ook snellere point-of-care testen worden onderzocht, al verschilt hun betrouwbaarheid nog (Herbst de Cortina e.a., Infect Dis Obstet Gynecol 2016, PMID 27313440). Wil je je laten checken, dan kun je kiezen voor een gerichte gonorroetest of een gecombineerde test op chlamydia, gonorroe en trichomonas.
Waarom testen zonder klachten zinvol is
Juist omdat vrouwen en mensen met een keel- of anusinfectie vaak niets merken, is testen de enige manier om zekerheid te krijgen. Zonder klachten kun je een partner namelijk wel besmetten. Een korte check koppel je daarom het beste los van klachten.
Wil je de druiper breder begrijpen, lees dan de pilaar gonorroe (druiper): symptomen herkennen en testen. Twijfel je over de afscheiding zelf, dan helpt druiper symptomen herkennen.
Een praktisch punt voor stellen: als een van jullie zich laat checken, is het vaak logisch om dat samen te doen. Gonorroe kan namelijk heen en weer gaan tussen partners, ook als een van jullie geen klachten heeft. Zo voorkom je dat een behandelde infectie via de ander weer terugkomt.
Het verschil tussen mannen en vrouwen is echt, maar het zegt weinig over jouw situatie. Een test op de juiste plek geeft duidelijkheid, voor allebei.
Bronnen
- RIVM, Gonorroe (rivm.nl).
- Thuisarts.nl, Soa (thuisarts.nl).
- Detels R e.a. The incidence and correlates of symptomatic and asymptomatic Chlamydia trachomatis and Neisseria gonorrhoeae infections in selected populations in five countries. Sex Transm Dis. 2011 (PMID 22256336).
- Papp JR e.a. Recommendations for the laboratory-based detection of Chlamydia trachomatis and Neisseria gonorrhoeae 2014. MMWR Recomm Rep. 2014 (PMID 24622331).
- Herbst de Cortina S e.a. A systematic review of point of care testing for Chlamydia trachomatis, Neisseria gonorrhoeae, and Trichomonas vaginalis. Infect Dis Obstet Gynecol. 2016 (PMID 27313440).
Elk bloedtestresultaat bevat een professionele beoordeling door een BIG-geregistreerde arts. Bespreek voor behandelbeslissingen je resultaten met je huisarts. Dit artikel is bedoeld als uitleg, niet als medisch advies.
Auteur
